Cấu trúc đề thi vào 10 môn Tiếng Anh TP.HCM 2026 có gì mới?

Nhiều phụ huynh có con lớp 9 hỏi cùng một câu: "Đề Tiếng Anh vào 10 năm nay ra thế nào, con cần luyện gì?". Bài viết này mô tả lại cấu trúc đề thi tuyển sinh lớp 10 môn Tiếng Anh của TP.HCM theo khung ổn định nhiều năm gần đây, phân tích từng phần và chỉ ra chỗ dễ mất điểm để anh chị định hướng cách ôn cho con.

Khung chung: 40 câu, 90 phút, 7 phần

Đề tuyển sinh lớp 10 môn Tiếng Anh của TP.HCM thường gồm 40 câu, kết hợp phần trắc nghiệm khoanh đáp án và một số câu tự luận ngắn (chia dạng từ, viết lại câu). Thời gian làm bài là 90 phút. Tính trung bình, mỗi câu con chỉ có hơn hai phút — nghe thì thoải mái, nhưng phần đọc hiểu và viết lại câu ngốn thời gian, nên việc phân bổ thời gian là một kỹ năng phải luyện.

Về độ khó, đề bám khung phổ biến: khoảng 20% nhận biết (nhớ kiến thức cơ bản), 40% thông hiểu (hiểu và áp dụng đúng ngữ cảnh) và 40% vận dụng (biến đổi, suy luận). Nói cách khác, học sinh chỉ học thuộc lòng thì lấy được khoảng một nửa số điểm; muốn 8 điểm trở lên phải làm chủ phần vận dụng.

Phân tích từng phần (theo cấu trúc & đề tham khảo 2026–2027)

Câu 1–4: Ngữ âm (phát âm & trọng âm)

Yêu cầu chọn từ có phần gạch chân phát âm khác các từ còn lại, hoặc chọn từ có vị trí trọng âm khác. Phần nhìn ngắn nhưng dễ mất điểm oan vì học sinh học ngữ pháp nhiều mà ít để ý cách đọc. Bẫy quen thuộc: đuôi -ed (/t/, /d/, /ɪd/), đuôi -s/-es, và trọng âm của từ hai – ba âm tiết.

Câu 5–16: Từ vựng, ngữ pháp và giao tiếp

Nhóm câu lớn nhất, kiểm tra thì của động từ, giới từ, liên từ, câu điều kiện, mệnh đề quan hệ, so sánh, cụm động từ (phrasal verb), collocation, cùng các mẫu câu giao tiếp (lời mời, xin phép, cảm ơn, đề nghị — ví dụ đáp "Would you mind if I opened the window?" bằng "No, not at all."). Đây là phần "cày là ăn điểm"; học sinh mất gốc nên vá phần này trước.

Về biển báo / thông báo (signs): biển báo, thông báo và chỉ dẫn có thể xuất hiện như ngữ liệu trong các câu từ vựng hoặc đọc hiểu; đây không phải một phần thi độc lập trong cấu trúc chính thức.

Câu 17–22: Đọc và điền từ

Một đoạn văn bị khoét vài chỗ trống, con chọn từ điền vào — kiểm tra tổng hợp ngữ pháp, từ vựng và khả năng đọc mạch văn. Mẹo: đọc trọn câu chứa chỗ trống (cả câu trước/sau) chứ không chỉ nhìn từ ngay cạnh.

Câu 23–28: Đọc hiểu

Một hoặc hai đoạn văn kèm câu hỏi, chia hai loại: tìm thông tin (đáp án trong bài) và suy luận (hiểu ý ngầm, từ đồng nghĩa, đại từ it/they thay cho gì). Mẹo: đọc câu hỏi trước, gạch từ khóa, quay lại dò đúng đoạn.

Câu 29–34: Word form (chia dạng từ)

Cho một từ gốc, biến thành đúng dạng trong câu — ví dụ "He is a very (success) → successful businessman.". Con phải nhận ra chỗ trống cần danh từ, động từ, tính từ hay trạng từ, rồi thêm hậu tố phù hợp.

Câu 35–36: Hoàn thành cụm từ theo mục từ điển

Đề cho thông tin trích từ một mục từ điển (từ loại, nghĩa, ví dụ dùng từ) và yêu cầu hoàn thành cụm từ hoặc chọn cách dùng đúng theo thông tin đó. Dạng này kiểm tra khả năng đọc – hiểu thông tin từ điển và áp dụng đúng ngữ cảnh.

Câu 37–40: Viết lại câu

Viết lại câu (rewrite) là phần phân loại học sinh mạnh nhất. Đề cho một câu và yêu cầu viết lại sao cho nghĩa không đổi, thường bắt đầu bằng từ gợi ý — gộp nhiều điểm ngữ pháp (bị động, tường thuật, mệnh đề quan hệ, wish, so/such… that, have difficulty V-ing, so sánh…). Sai một chi tiết nhỏ là mất trọn điểm câu; chúng tôi có bài mẹo riêng cho dạng này.

Nhóm câu viết gồm câu 29–40 và chiếm khoảng 30% theo bảng năng lực và đề tham khảo chính thức.

Vậy nên ôn thế nào?

Từ cấu trúc trên, thứ tự ôn hợp lý cho hầu hết học sinh là:

1. Vá nền ngữ pháp – từ vựng trước (phần 2), vì nó nuôi hầu hết các phần khác.
2. Rèn ngữ âm và giao tiếp — hai phần ngắn, dễ ăn điểm nếu học đúng quy tắc.
3. Luyện đọc hiểu và cloze để tăng tốc độ đọc và suy luận.
4. Cày viết lại câu và word form cuối cùng, khi nền đã chắc.
5. Luyện trọn đề bấm giờ để quen áp lực 90 phút và biết bỏ qua câu khó rồi quay lại.

Điều quan trọng là biết con đang hổng ở phần nào để không ôn dàn trải. Đó là lý do ở Bee's Home, mỗi học sinh bắt đầu bằng một bài kiểm tra năng lực đầu vào để lộ đúng phần yếu, rồi mới xếp lộ trình. Trung tâm đồng hành theo lộ trình và đo tiến bộ bằng bài kiểm tra đối chiếu trước/sau — không cam kết điểm số, mà cho anh chị thấy con lên ở phần nào bằng số liệu thật.

Câu hỏi thường gặp

Đề thi Tiếng Anh vào 10 TP.HCM có bao nhiêu câu và làm trong bao lâu?

Đề gồm 40 câu (trắc nghiệm và tự luận ngắn), làm trong 90 phút, chia thành 7 nhóm dạng bài. Trung bình mỗi câu hơn 2 phút, nên tốc độ cũng quan trọng như độ chính xác.

Tỉ lệ mức độ khó của đề như thế nào?

Đề bám khung khoảng 20% nhận biết, 40% thông hiểu và 40% vận dụng. Phần vận dụng — nhất là viết lại câu và đọc hiểu suy luận — phân loại học sinh giỏi rõ nhất.

Phần nào trong đề khó lấy điểm nhất?

Viết lại câu là phần khó và phân loại mạnh nhất, vì cần thuộc nhiều cấu trúc và biến đổi câu chính xác từng từ. Đọc hiểu suy luận và word form cũng dễ mất điểm nếu vốn từ mỏng.

Nên ôn từng phần hay luyện đề tổng hợp?

Nên làm cả hai theo giai đoạn: ôn kỹ từng dạng để vững kỹ thuật, rồi luyện trọn đề bấm giờ để rèn tốc độ và cách phân bổ thời gian trong 90 phút.

Làm sao biết con đang yếu phần nào?

Cách nhanh nhất là cho con làm một bài kiểm tra năng lực đầu vào theo đúng dạng đề vào 10. Kết quả sẽ chỉ rõ con vững hay hổng ở từng phần, từ đó chọn thứ tự ôn phù hợp.